“Transparency International” – gjendja në Shqipëri alarmante për shkak të korrupsionit

Kërkesat e biznesit të Kosovës: Hiqni pagesat e skanerit, terminalit, njihni certifikatat
INSTAT/ 1 miliardë euro të humbura nga pandemia Covid-19
Kriza e Covid-19 / Konsumi i popullatës në rënie për herë të parë në historinë e tranzicionit
18366771 303

          Foto: Transparency International

“Transparency International” ka bërë një kërkim të thelluar mbi përpjekjet anti-korrupsion në Shqipëri, Kosovë, Bosnjë dhe Hercegovinë, Maqedoni të Veriut, Mal i Zi, Serbi dhe Turqi midis viteve 2014-2015 duke zbuluar se kapja e shtetit ishte një problem që kishte kohë që ekzistonte në të gjitha vendet e përmendura më lart.

Por, çfarë po ndodh me klanet në Shqipëri?

Prezenca e tyre në Shqipëri ka ndikuar në sjelljen e anëtarëve të tyre  dhe ka formuar ndërveprimet shoqërore brenda grupit, si dhe me klanet e tjera dhe institucionet qeveritare. Ndikimi i tyre në politikë është pasqyruar në sistemin e partive politike, ndërsa ndërhyrja e tyre në institucionet shtetërore e gjejmë në administratën publike shqiptare.

Le të japim një shembull: Klientelizmi politik në rastin e ish-kryebashkiakut të Durrësit Vangjush Dako. Ai ishte anëtar i komitetit drejtues të Partisë Socialiste në atë kohë dhe dhe njëkohësisht përgjegjës për fushatën zgjedhore në Durrës gjatë zgjedhjeve të vitit 2017 në Shqipëri. Kështu, Dako bashkëpunoi me klanin lokal Avdulaj në blerjen e votave duke ushtruar presion dhe frikë e votuesve në këmbim të trajtimit të favorizuar në institucionet lokale.

Por, nuk mjafton me kaq rasti tjetër ka të bëjë me krimin e organizuar, më saktë me ish-ministrin e brendshëm asokohe Samir Tahiri, në bashkëpunim me drejtorin e stacionit lokal të policisë në Vlorë, u akuzua për ndihmën e një grupi kriminal. Në bazë të akuzës dyshohet se u dha informacion trafikantëve dhe hoqi pengesat për trafikimin e narkotikëve gjatë mandatit të tij në detyrë nga 2013 në 2017. Ishte viti 2019 kur Gjykata e Shkallës së Parë për Krime të Rënda e shpalli Tahirin fajtor për veprën penale të shpërdorimit të detyrës, por e pastroi atë nga trafiku i drogës dhe duke qenë pjesë e një grupi kriminal.

Rasti i rradhës ka të bëjë me lojërat e fatit një shembull i qartë i ndikimit të padrejtë që synon të monopolizojë një sektor. Kjo ka ndodhur në tre vende: Bosnja dhe Hercegovina, Maqedonia e Veriut dhe Shqipëria.
Në dy vitet pas miratimit të ligjit, industria e lojërave të fatit rriti të ardhurat e saj me 68 përqind. Përfituesit kryesorë të ligjit ishin pesë kompani të lojërave të fatit që dominojnë afërsisht 80 përqind të industrisë (Top Bast, Apex-Al, Astra Albania, Adriatik Game dhe Top Start). Është e mundur që ligji jo vetëm që rriti fitimet e këtyre ndërmarrjeve, por gjithashtu mund të ketë lehtësuar pastrimin e parave, duke marrë parasysh lidhjet midis industrisë e lojërave të fatit dhe krimin e organizuar grupeve. Sipas raportit të Departamentit të Shtetit të SHBA 2018 për pastrimin e parave, lojërat e fatit është një nga metodat më të njohura për të fshehur të ardhurat e paligjshme në Shqipëri. Kështu, përfituesit e ligjit mund të përfshijnë rrjete të krimit të organizuar dhe politikanë që financojnë fushatat e tyre me para të tilla.

Por, nuk mbaron me kaq, ku në vitin 2018, kompania A.N.K. paraqiti një propozim të pakërkuar për qeverinë e Shqipërisë për ndërtimin e autostradës Milot-Balldren. Në qershor 2018, Këshilli i Ministrave dha një kompani bonus prej 8.5 përqind dhe në tetor Ministria e Infrastrukturës njoftoi një
Koncesion 13-vjeçar për A.N.K Sh.P.K. për ndërtimin e rrugës 17.2 km Milot-Balldren. Ligji Nr 52 u miratua në Korrik 2019 për këtë qëllim.

Për punën, kompania do të ngarkojë 256 milion € (15 milion € për km), më shumë se dyfishi i shumës që qeveria e Shqipërisë kishte parashikuar për ndërtimin e rrugës në Strategjinë e Transportit Sektorial 2016-2020.77 Megjithatë, qeveria alokoi një shtesë prej 44 milion € për projektin në planin e tij buxhetor afatmesëm, duke rritur koston totale në gati 300 milion €. Institucioni i Lartë i Kontrollit të Shtetit të Shqipërisë (KLSH) zbuloi një
rritje artificiale në kostot e projektit të krijuar duke e kualifikuar projektin si një “autostradë” në vend të një “rruge ndërurbane” me një rritje konsekuente të çmimit nga 61.5 milion € në 140 milion € në studimin e fizibilitetit.

COMMENTS

WORDPRESS: 0